atatürkün inancı – Kaplan Sözlük
modern islam + kemalizm harmanlaması yaparak kendince iki tarafın da gönlü olsun diye atatürk'ün müslüman olduğunu iddia edenlerin fikri oldukça zayıf. küçükken iyi bir müslüman olabilir fakat askeri kökenden gelme, orta yaşlarındaki türklük fikirleri, zekası, okuduğu kitaplar, felsefeye kafa yormasından islam'ın arap kültürü olduğu ve kuran'da yazanların tanrı sözü değil götten uydurma metinler olduğunu anlamış ve islam'ı o zamanlar terk ederek deist bir inanca varmış. siyasetin gerektirdiği şekilde müslüman rolünü de kurtuluş savaşından önce iyi oynamış, hatta camide vaaz bile vermiş. bunları yapmasa türklük bilincen yoksun, müslüman kimliğiyle var olan halkı etkileyemezdi.

cumhuriyetin ilanından sonraki boş vakitlerinde bu konuya daha da kafa yormuş fakat o dönemki evrim ve biyoloji bilgiler kısıtlıydı. bilim-teknoloji olarak geride olduğumuz için tanrının yokluğunu bilimselden daha çok felsefi olarak düşünmüş olabilir. yazdıklarından da anlaşıldığı üzere insanlığın nereden geldiğine dair temel sorular üzerinde oldukça cevap aramış ve evrim teorisini iyice benimsemiş. uzun süren sancılı sorgulamadan sonra eriştiği fikirlerden dolayı alkolik olmuş bile olabilir. zihni susturmak için en etkili yollardan birisi alkol ama bedelini hayatsızlıkla ödersiniz.

öldüğü zaman muhtemelen ateist olarak öldü ya da evrimi bir yaratıcı gücün başlattığına da inanmış olabilir. link
balıkesir hutbesini vermiş olması, diyanet işleri başkanlığını bizzat emirle kurdurmuş olması, elmalılı hamdi yazır' a kur'an türkçe meali çalışması yaptırmış olması, ülkede ortodoks sünni islamın devamlılığını sağlamış olması (evet, alevilik devlet ricalinde kabul görmemiştir) bir yana, kişisel hayatında din mefhumunun hayli geride kaldığı ve üstün zekalı insanlara has olarak bireysel anlamda dini hayli sorguladığı da gizli değil. tabiatı çok sevmesinden kelli, "bir dine inansaydım o da ağaç dini olurdu", gibi hayli iddialı bir sözü de sarf ettiği söylenir. yine de paşa hazretlerinin şahsi inancıdır deyip geçmeyi tercih ederim. ama şunu kabul etmek gerekir ki, dinen mükellef olmanın şartlarından biri de hür olmaktır. atatürk türk milletini esaretten kurtararak islam dinine yine bir yerde hizmet etmiştir.

nihayetinde islam dini diğer dinlere nazaran esnektir. herkesin inancı itikadı kendine olduğunu unutmamalı. o yüzden ki, leküm diniküm veliyedin, ayetine iman ettiği halde başkalarının itikadına kinaye eden gebeşlerden olunmamalı ...